Федераль нотариаль палатаның матбугат хезмәте РИА Новостига аңлатканча, никахта алынган торак, хәтта ул ир яки хатын исеменә генә рәсмиләштерелгән булса да, уртак милек булып санала.

Никахта алынган фатир кемгә кала?

Никах вакытында сатып алынган фатир, йорт, җир кишәрлеге яки башка күчемсез милек, кагыйдә буларак, ир белән хатынның уртак милке булып тора.

Тормыш иптәшләренең берсе үлгән очракта да милек шартлы рәвештә ике өлешкә бүленә. Ир яки хатын уртак милектәге үз өлешен рәсмиләштерә ала, ә мәрхүмнең өлеше мирас составына керә һәм варислар арасында бүленә.

Федераль нотариаль палатада билгеләп үтүләренчә, тол калган тормыш иптәше уртак күчемсез милектәге үз өлешенә таныклыкны мирас ачылганнан соң алты ай узганны көтмичә дә рәсмиләштерә ала. Бу өлешне соңрак та аерып алырга мөмкин.

Мәрхүмнең өлеше исә мирас массасына керә. Беренче чираттагы варислар арасында, исән калган тормыш иптәшеннән тыш, мәрхүмнең балалары һәм әти-әнисе дә бар. Васыятьнамәдә күрсәтелгән башка кешеләр дә мирас алырга мөмкин.

Торак бүләк ителгән яки мирас итеп алынган булса

Әгәр кеше фатирны яки йортны никахка кадәр алган булса, ул, гадәттә, аның шәхси милке булып санала. Никах вакытында бүләк яки мирас итеп алынган күчемсез милек тә шул ук кагыйдәгә карый.

Мондый очракта милек хуҗасы үлсә, ул тулысынча мирас составына керә, ә исән калган тормыш иптәшенең анда уртак милек өлеше барлыкка килми.

Шулай да теләсә нинди түләүсез алынган милекне автомат рәвештә шәхси милек дип санарга ярамый. ФНП мисал итеп муниципаль хакимиятнең никахтагы кешегә бушлай җир кишәрлеге бирүен китерә. Мондый очракта җир уртак милек дип танылырга һәм ир белән хатын арасында бүленергә мөмкин.

Элекке хатынның да өлеше булырга мөмкин

Мирас рәсмиләштергәндә көтелмәгән хәлләр дә килеп чыгарга мөмкин. Мәсәлән, мәрхүм ир элекке хатыны белән никахта вакытта фатир сатып алган булса, аерылышканнан соң да элекке хатынның бу милектәге өлеше сакланырга мөмкин. Шуңа күрә хәзерге тормыш иптәшенә мирас рәсмиләштергәндә күчемсез милекне башка кеше белән бүлешергә туры килүе ихтимал.

Тагын да катлаулырак очраклар рәсми никах мәсьәләсе белән бәйле булырга мөмкин. Мәсәлән, ирнең элекке никахы закон нигезендә өзелмәгән булса, хәзерге хатынның мирас хокуклары белән бәйле бәхәсләр килеп чыгарга мөмкин.

«Өч елдан соң милек автомат рәвештә күчми»

Кайбер кешеләр мәрхүмнең күчемсез милектәге өлеше өч ел узгач автомат рәвештә исән калган тормыш иптәшенә күчә дип уйлый. Нотариуслар моның дөрес түгеллеген искәртә.

Башка варисларның милеккә дәгъвалары күп еллар узганнан соң да барлыкка килергә мөмкин. Шуңа күрә мирас хокукларын вакытында рәсмиләштерү мөһим.

Никах килешүе проблемаларны киметергә мөмкин

Милек белән бәйле бәхәсләрне алдан булдырмау юлларының берсе — никах килешүе төзү.

Анда ир белән хатынның милеккә аерым режимы билгеләнергә мөмкин. Бу режим тормыш иптәшләренең берсе үлгәннән соң да исәпкә алына.

Мәсәлән, исән калган тормыш иптәшенең шәхси милке булган фатирның яртысын мирас тәртибендә яңадан рәсмиләштерү таләп ителмәячәк. Ә мәрхүмнең шәхси милке тулысынча мирас составына керәчәк.

Шулай итеп, тормыш иптәше үлгәннән соң күчемсез милек мәсьәләсендә иң мөһиме — фатирның кем исеменә теркәлүен генә түгел, ә аның кайчан һәм нинди нигездә алынуын ачыклау. Мирасны вакытында нотариуста рәсмиләштерү дә киләчәктә бәхәсләрне киметергә ярдәм итә.